generic cialis phoenix cheap cialis here alli orlistat online am clomid 100mg generic 100 mg cialis prednisone 20 mg breastfeeding generico priligy italia glucophage de 500 mg tetracycline generics packungsbeilage xenical 120 mg generic viagra taiwan 10mgbrand cialis australia nexium 40 mg twice buy cialis safely augmentin 500 mg tb zithromax 600mg i cheapest cialis 5mg cialis generic overnight lexapro escitalopram 5mg cialis 20mg norwegia cumpara online viagra vendita online viagra 50 mg viagra dosage walgreen viagra generic ordering levitra online levitra prescription online many mg propecia lexapro 10 mg sobredosis wellbutrin compresse 150 mg wellbutrin online bestellen xenical 120mg pret cheap cialis melbourne cipro 500 mg 3 days buy viagra 50mg nolvadex 20mg buy generico viagra barato cialis 80mg bottle 100mg viagra fiyati propecia brand buy viagra professional 100mg levitra prescriptions online diflucan 50 mg suspension viagra cialis generica buy zovirax germany reliability generic viagra generic viagra when lexapro 503 1mg augmentin duo generic taking 40 mg levitra kegunaan augmentin 625mg lasix 20 mg nebenwirkungen buy poppers cialis 10 mg cialis effectiveness buy cialis 10 viagra 2 cytotec 200 mg dosis nexium prospect 10 mg cialis generic warning psizer 50mg viagra buy celebrex chair lasix 12.5 mg dogs tab viagra 100mg buy viagra legally cialis 10 mg cost amoxil 500 mg mims preco cialis 20mg buy zoloft tablet generic cialis propecia pret augmentin 625 mg 5mg cialis cost viagra 100mg effets viagra 100mg testimonials manufacturers kamagra 100 mg cialis online american zoloft vs generic order wellbutrin canada controindicazioni cialis 10 mg buy propecia msd propranolol 40 mg duration mg nexium paypal cialis 20 mg generic lexapro made prednisone 10mg generic orlistat xenical cheap compare generic cialis price propecia 1mg cialis 20mg 100mg 5 mg dose lexapro buy viagra 2.5mg valtrex 500 mg nebenwirkungen celebrex canada buy singapore buying viagra viagra generico foros celebrex capsules 200mg viagra kauf online augmentin 500 mg indications buy cheap nolvadex strattera 60 mg fiyat get diflucan online faer cialis 40 mg super kamagra online cheap viagra alternative online prescription synthroid importing generic viagra viagra 50 mg compresse order discount cialis prednisone 4mg buy amoxil dogs buy viagra 150 mgs buy 100 mg strattera zovirax 800 mg iv lexapro 10 mg prices viagra 50 mg dosierung cheap doxycycline online cialis 20 mg 8 compresse Online Levitra pill strattera 20 mg cheap 100 mg clomid metformin winthrop 850 mg lexapro 15mg australia lisinopril de 40 mg cialis 40 mg sverige buy cialis portugal cialis 5mg effect buying viagra stores cialis 20mg glaxo erfahrungen cialis online synthroid 0.075 mg levothyroxine kamagra 150 mg info generico viagra dejavu doxycycline dosage 100 mg prednisone 10mg significado europe generic cialis zoloft 1 mg viagra buy dublin buy cialis cheapest buy nolvadex 10mg cialis toronto online vardenafil generic levitra cialis daily 5 mg 5 mg prednisone daily viagra generic good propecia generic forum bactrim 160 mg antibiotico buy viagra worldwide precio celebrex 100 mg order doxycycline viagra.canada 150mg. xenical 120 mg bugiardino flagyl er 500 mg lexapro rex 10 mg 40 mg propranolol tablets zithromax generic 500mg medicamento priligy 60 mg reviews xenical 120mg cialis 5mg headache clomid buy privately cialis forum online generic levitra us doxycycline yt 100 mg prednisone 10mg tabs kamagra 25 mg tel generic cytotec abortion how 2buy viagra cost generic augmentin buy viagra soft zoloft 50 mg benefits doxycycline generic prices prednisone 20 mg arrow xenical 84 120 buy germany metformin arena 500 mg generic viagra 100m clomid dosage 25mg order cipro online prednisone 10mg dosage phenergan 25mg tablets buy metformin generic zithromax sachets 300 mg dog viagra 10 mg nexium 20 mgs buy 500mg doxycycline erythromycin base 500 mg viagra online coupons levitra 20 mg wikipedia nexium granules backorder augmentin duo 400 mg ubat nexium 40mg nongeneric viagra clomid 50mg buy cialis split 10mg nolvadex legal buy contraindicaciones cialis 20 mg prednisone 5mg cats kamagra liquid online online viagra shop generic wellbutrin online propranolol anxiety 10 mg eczane online viagra cheapest cialis net buy clomid dbol buy clomid medicine acifol propranolol 10 mg prednisone ratiopharm 20 mg viagra generic distributors cheap viagra credit buy viagra 50mg order nolvadex india zoloft 100mg reviews buy cialis cmu best online viagra generic lexapro brand tomei viagra generico clomid generic manufacturers strattera generic sun nexium 40 mg iv doxycycline 200 mg levitra vardenafil 40mg cialis tabs 10mg prednisone 20mg vidal 150 mg. viagra canada generic valtrex costs doxycycline doxin 100mg generic viagra directions strattera adults buy augmentin vien 625mg synthroid 0.5 mg online kaufen viagra zithromax online paypal buy levitra prescription harga zithromax 500mg lisinopril online sales viagra generique 25mg 15 mg lexapro equivalent generic strattera 40 mg pret celebrex 100mg generic cialis singapore generic metformin ingredients cialis 20 mg causas novo prednisone 5mggout nexium 40 mg palpitations cipro 400 mg po cialis generic 2.5 propranolol 40 mg overdose kamagra 50mg uk 15 mg prednisone tetracycline capsules 250mg cialis 5mg lilly 14 lasix 12 5 mg buying diflucan pill fake kamagra 100mg cheap viagra london generic to diflucan buy nexium toronto propecia 5mg order cialis generic 5 mg clomid 150 mg online valtrex authorized generic cheap viagra ebay xenical 20 mg viagra 125 mg. 10 mg tablets lexapro zovirax tabletas 1000 mg buy cialis 36 hours 150mg clomid triplets cheapest propecia generic premiun generic viagra augmentin 1000 mg hamilelik xenical buy overnight whats generic viagra generic viagra april 2012 thuoc kamagra 50mg buy generic doxycycline pastilla lisinopril 10mg. propecia 5mg pills buy viagra jhb xenical de 120mg comprar cialis 10mg zoloft 50 mg diflucan 150 mg buy xenical 120mg 42 capsulas ic prednisone 5mg viagra onlinebestellen doxycycline 100mg generic propecia 0.5mg results 800 mg zoloft generic 10mg levitra foro priligy 30 mg cialis 20 mg indicazioni 200 mg cialis safe online levitra mastercard buy cipro canadian doxycycline 300 mg std walgreens viagra online cialis 20 mg effects viagra generic hersteller zoloft da 50 mg order synthroid online buy 50 mg doxycycline brand levitra online levitra 20mg preiswert viagra generic dicount cialis 600 mg avex cipro 500mg 2500 mg metformin pfizer viagra 6.25mg viagra fiyatlari 100 mg buy clomid bangalore 100 mg viagra last cipro 500mg cost farmaco lasix 25 mg generic viagra products lexapro 75 mg 200 mg cialis tablets taking 4 5 mg cialis clomid online 150 nolvadex 20 mg bodybuilding 5mg cialis sale lasix 20 mg tab online clomid purchasing levitra generico prezzi levitra 40 mg dosage cialis generic medication bactrim de 800 mg generic cialis 20 online buy brand priligy valtrex generic problems lexapro 5mg tablet opiniones cialis 20 mg 20 mg cialis dose cialis price 10 mg lexapro xl 1000 mg strattera online buy viagra mn clomid 150 mg dose medcos cialis 100mg buying real nolvadex viagra 50 mg preisvergleich levitra 20 mg wholesale viagra de 25 mg augmentin 500 mg fiyat order generic wellbutrin strattera 40 mg tratamiento generic zoloft mg tetracycline wolff 500 mg buy celebrex now celebrex generic canada viagra 300 mg buy viagra online 40 generico do clomid buy zovirax india lexapro 15 mg port dosierung levitra 20mg zithromax 1 mg 2 packets new generic viagra cialis 50mg palsu cialis 2.5 mg price olanzapine fluoxetine generic generic wellbutrin tablets doxycycline hydrochloride 300 mg 50mg kamagra dosage online viagra chewable buy amoxil suspension cialis online boots generic bactrim dosage viagra cheap 50 mg 1000 mg cipro xl nexium generic settlement cialis generic soft lexapro 25 mg cytotec order medicamento celebrex 100 mg propecia 02mg glucophage 850 mg dosage buy discount viagra 30 mg of prednisone ajanta generic viagra generic viagra 4rx zoloft available generic wellbutrin generic weight kamagra jel 100mg cialis 5mg vidal american viagra 2400 mg cialis 20mg 12 preis cialis online coupounds viagra 3000 mg generics24 viagra viagra 25 mg dosis lisinopril 20 mg heumann nexium 40mg generico cipro xr generico generico del celebrex generic cialis for 1.00 acquista viagra online levitra 10mg prix lasix strengths 25mg cialis 10mg. dosage metformin 500 mg reviews generic levitra 5 mg doxycycline buy us cheap legit viagra valtrex cheap online 40mg nexium esomeprazole lexapro 20mg dosage l cheap viagra canada generic lexapro order 36 hour cialis cialis 5mg online order uk viagra propecia goes generic cipro online fast nexium generico 40 mg generic viagra illigal nexium 40 mg kopen buy teva viagra prednisone 5mg wiki take 50 mg viagra lexapro 5 mg engorda zithromax 600 mg dose montreal generic levitra cheap viagra 120 mg the buy cialis lisinopril hydrochlorothiazide 12.5 mg 2.5mg cialis feedback cheap cialis canadians cheapest cialis 20 mg ritemed metformin 500 mg zithromax 500mg std prednisone 100 mg daily generic viagra testosterone uk cheap levitra order viagra poland zoloft generic online xenical 120mg diet doxycycline monohydrate 40mg dosaggio diflucan 100 mg kamagra 200 mg dose buy cheap zovirax generics levitra nexium 5 mg nexium 2.5mg pediatrico kamagra gel 50mg lisinopril 10 20 mg zithromax 500mg philippines clomid anxiety disorder uk generic cialis online viagra order levitra cheap drugs cialis generico pt obat cialis 10 mg diflucan 150 mg prijs generic viagra liguid viagra coupon online cialis 36 hr mg nbieding cialis 5 mg viagra online illegal buy cytotec us medicamento cialis 20 mg herbal viagra 450 mg clomid 200mg multiples cialis 20 mg directions zithromax 500 mg std precio lexapro 20 mg viagra in mg buy zovirax 200 mg wellbutrin 300 mg sigara buy cialis near 32901 metformin generic brand erythromycin 333 mg nolvadex online order online viagra cipla lasix 40 mg tablete synthroid 0.05mg tab online pink viagra nebenwirkungen lasix 40 mg viagra generic wlamart cheapest viagra sildenafil viagra online washington costco cialis 5 mg zoloft mood disorder buy cheap cytotec 70 mg of lexapro female viagra 50 mg levitra online prescription valtrex generic approved 5mg cialis effects viagra buy paris doxycycline 50mg tablets buy 20mg doxycycline propecia 1mg walmart buy periactin online celebrex 200 mg componentes prijs nexium 40 mg mastercard generic cialis lexapro 10 mg indicaciones lasix 600 mg synthroid 60 mg viagra 100mg terkibi wellbutrin 150 mg dose 1 mg prednisone safe generico cialis farmacia propecia 5mg buy
Створено: Середа, 17 березня 2010, 00:00
Wielki Kanon Pokutny św. Andrzeja z Krety

Wielki Kanon Pokutny św. Andrzeja z Krety Post to nade wszystko duchowa wędrówka, której celem jest Pascha – Święto nad Świętami, to przygotowanie do wypełnienia i objawienia, jakie niesie Pascha. Wszystkie cerkiewne wydarzenia grawitują wokół Paschy: całoroczny cykl świąt i niedziel to jedna wielka wędrówka i pielgrzymka w kierunku Paschy. Stanowi ona koniec, ale zarazem jest też początkiem – koniec wszystkiego, co „stare”, a początek nowego życia, ustawiczne przejście z tego świata do Królestwa już objawionego w Chrystusie. Wszelako „stare” życie, życie grzechu i małostkowości nie tak łatwo daje się przezwyciężyć i zmienić. Ewangelia oczekuje i żąda od człowieka wysiłku, do którego w swoim obecnym stanie nie jest on zdolny.

W samej rzeczy nie łatwo jest zerwać z małostkowością, wyrzec się ideału życia skoncentrowanego wokół zabiegów o materialne dobra, bezpieczeństwo i przyjemności, a przyjąć ideał inny, biorący za dewizę słowa: ”Bądźcie doskonali tak, jak doskonały jest Ojciec wasz niebieski”. Świat ten wszystkimi swoimi słowami mówi nam: bądźcie szczęśliwi, idźcie szeroką drogą i po linii najmniejszego oporu. Natomiast Chrystus w Ewangelii powiada: wybierajcie wąską drogę, walczcie i cierpcie, gdyż jest to jedyna droga do prawdziwego szczęścia. I o ile Kościół nie przyjdzie nam z pomocą, jakże zdecydowalibyśmy się na ten z pozoru straszny wybór, jak zdobylibyśmy się na pokajanie i powrót do świetlanej i radosnej obietnicy, którą corocznie daje nam Kościół w dzień Paschy? Taką właśnie pomocą ze strony Kościoła jest post – post mający nas przygotować do tego, byśmy przyjęli Paschę nie tylko, jako dzień, od którego można wszystko jeść i pić i do woli sobie folgować, lecz jako prawdziwy koniec tego, co „stare” i wstąpienie w „nowe” życie.

Zaś w liturgii Wielkiego Postu jednym z elementów wprowadzających nas w atmosferę pokuty, ułatwiającym refleksję nad potrzebą pokajania jest Wielki Kanon Pokutny świętego Andrzeja z Krety, śpiewany w częściach w czasie Wełykoho Powecziria (Wielkiej Komplety) w pierwszym tygodniu Wielkiego Postu, oraz w całości na Jutrzni w czwartek po IV niedzieli W. Postu.

Kanon ów, to dzieło szczególne. Chociaż napisany prozą, jest jednak wielkim dziełem poetyckim, jest przejawem „najwyższej poezji”. Składa się z 250 troparionów (strof), ułożonych w dziewięć pieśni. Jest to poemat bardzo bogaty w obrazy, porównania, zaczerpnięte zarówno ze Starego jak i z Nowego Testamentu, pełen głębokich refleksji. Jest jednak jedna myśl, która tej różnorodności nadaje ciągłości, tworzy szkielet całego utworu – jest to myśl o konieczności zwrócenia się grzesznej duszy ku Bogu. Jedno uczucie przenika wszystkie części całości – uczucie skruchy. Duchowe oko poety widzi wydarzenia obu Testamentów w świetle wiary. Postacie świętej historii albo wskazują mu przykłady życia duchowego, albo też przykładami upadku pobudzają duszę do wielkiego duchowego wysiłku. W obu przypadkach przedstawiają tajemnice życia wewnętrznego. Autor spogląda na świętą historię okiem dawnej przeszłości oświeconej światłem nowotestamentowego objawienia.

Św. Andrzej z Krety zaczyna swoje wyznania wobec Boga rozmyślaniem nad dziełami swego własnego życia i od razu wchodzi na drogę zbawiennej skruchy (pokajania) i przynoszenia Bogu pokutnych łez. To rozmyślanie Autor przeprowadza we własnym imieniu, a jednocześnie w imieniu wszystkich ludzi stających przed Bogiem w akcie zbawiennego spojrzenia na siebie i autoanalizy. Czcigodny Andrzej zaczyna od zwrócenia się ku Bogu w ten sposób, że w swej głębokiej chrześcijańskiej miłości jak gdyby bierze każdą ludzką duszę i razem z nią wzdycha nad nieprawością życia, razem z nią szuka sposobu wyjścia, nawrócenia, i prosi o nie. «Od czego zacznę opłakiwanie uczynków mego nieszczęsnego życia» – słyszymy pierwsze słowa pierwszego troparionu i niejako oczekujemy ich, i głęboko wzdychamy razem z twórcą Kanonu, i razem z nim wchodzimy w głębię jego rozmyślań. «Jakże mam zacząć, Chryste, ten dzisiejszy płacz (lamentacje) » – kontynuuje Autor – «Jednak, Ty, jako miłosierny, daj mi łzy pokuty».

To jest początek, jakby wprowadzenie do całego utworu. Potem rozpoczyna się przegląd biblijnych obrazów i analogii mających swe odniesienia do stanu ludzkiej duszy. Te obrazy są pełne zadumy nad treścią ludzkich uczynków, stopniowo coraz bardziej odnoszą się do pokutującej duszy ludzkiej:

«Naśladując grzech pierwszego Adama, tracę Boga – wieczne królestwo i szczęście – z powodu moich grzechów.
Adama sprawiedliwie wygnano z raju, albowiem nie zachował jedynego twego przykazania. Ileż będę musiał cierpieć ja, który raz po raz odrzucam Twoje ożywiające przykazania.
O, jakżeż upodabniam się do starodawnego zabójcy Lamecha, porywami namiętności zabijając duszę – jak on człowieka, rozum – jak on młodzieńca, i ciało moje – jak brata, podobnie jak Kain-zabójca».

I tak obraz za obrazem, analogia za analogią przesuwa się nam przed oczyma niemalże cała historia Starego Testamentu – a ciągle w aktualnym odniesieniu do stanu duszy grzesznej, którą zachęca się bądź do porzucenia grzechu, do ucieczki przed nim:

«Pozostaw, duszo moja, grzech, jak ziemię Charan i idź do ziemi, którą odziedziczył Abraham… Uciekaj, duszo moja, od płomieni grzechu, Uciekaj, jak Lot, od Sodomy i Gomory! Uciekaj od ognia wszelkiego nierozumnego (niemądrego) pragnienia»; bądź do wierności i gotowości na ofiarę: «wiedząc, nieszczęsna duszo moja, jak Izaaka przyniesiono tajemniczo na nową ofiarę całopalną dla Pana, naśladuj jego gotowość».

Czasem, aby zachęcić do większej gorliwości, stawia Autor wyrzuty swej i naszej duszy, że nie jest wystarczająco gorliwa i nie naśladuje tych, którzy pokutowali za swoje grzechy:

«bezprawie do bezprawia dodał kiedyś Dawid, do zabójstwa dodając cudzołóstwo, ale też od razu przejawił on także skruchę podwójną. A ty, duszo, uczyniwszy jeszcze gorsze (rzeczy), nie pokutowałaś wobec Boga».

Wiele jeszcze wydarzeń i postaci starotestamentowych przywołuje Autor, a wszystko po to, aby pogłębić refleksję, aby poruszyć duszę człowieka, zachęcić do pokuty i nawrócenia, zwrócenia się ku Bogu. Autor nie trzyma się jednak kurczowo tylko Starego Testamentu, lecz swobodnie posługuje się obrazami także z Nowego Testamentu w trakcie całego Kanonu, aby w ostatniej pieśni skoncentrować się wyłącznie na wydarzeniach ewangelicznych, aby ukazać niezmierzoną miłość Chrystusa i Jego miłosierdzie dla grzesznika:

«Chrystus stał się człowiekiem, nawoływał do pokuty łotrów i jawnogrzesznice. Nawróć się, duszo! Drzwi królestwa już otwarto i przed tobą wchodzą przez nie – nawróciwszy się – faryzeusz, celnicy i cudzołożnicy.
Chrystus uzdrowił paralityka, i wziął on swoją pościel; wskrzesił umarłego młodzieńca – syna wdowy; uzdrowił sługę setnika i objawił się samarytance – ukazując tobie, duszo, jak trzeba służyć Bogu w Duchu»

Te i inne obrazy mają zachęcić człowieka do pokuty i nawrócenia, mają mu ukazać, że dla Boga wszystko jest możliwe, możliwe jest także dokonanie naszego uzdrowienia nawet z największych grzechów, jeśli tylko człowiek okaże choćby odrobinę dobrej woli i zwróci się ku Bogu, ku Jego miłosiernej miłości, oczekującej, jak ojciec syna marnotrawnego, na ten pierwszy krok ze strony człowieka.
Czy jednak zwrócenie się ku Bogu możliwe jest dla człowieka, w którym narasta świadomość grzechu, nieprawości, podłości? Czy nie jest on raczej skłonny uciekać, skryć się, aby uniknąć karzącej ręki Boga? Nic bardziej mylnego. Nie, dusza nie chce uciekać przed Bogiem, nie odczuwa strachu przed Nim, bo wie, jest głęboko przekonana, że Bóg jest jedynym, który może podnieść człowieka z upadku; albowiem Bóg nie jest Bogiem karzącym, lecz Bogiem miłującym człowieka, Bogiem, który pochyla się nad nieszczęściem ludzkiego grzechu, Bogiem miłosiernym, – dlatego zwraca się do Niego z wielką ufnością i nadzieją.

«Szczerze przynosimy Ci, Zbawicielu, łzy naszych oczu i westchnienia z głębi serca, wzywając: Boże, zgrzeszyliśmy wobec Ciebie.
Tak, jak wybawiłeś Piotra, gdy tylko zawołał do Ciebie, pośpiesz się, aby i mnie zbawić, Zbawicielu.… Uratuj mnie od zwierza, wyciągnąwszy Twą rękę i wyprowadź z głębin grzechu.… Znam Ciebie, Władco, jako cichą przystań, pośpiesz się, by zbawić mnie z oplatających mnie głębin grzechu i rozpaczy».

Autor nie chce wystraszyć duszy człowieczej, niosącej na sobie piętno i rany grzechu, lecz delikatnie odsłania nieszczęście grzechu i przekonuje o tym, jak piękne jest życie w Bogu, jak wielkie miłosierdzie czeka na człowieka, który pragnie Boga, ale jednocześnie nie ukrywa, że ta droga ku Bogu – to czynna i doskonała pokuta.

Na początku Autor ukazuje to, co człowiek utracił – piękno pierwotnego życia z Bogiem, którego uosobieniem m.in. jest raj. Następnie rozwija myśl o tym, że Bóg nie stanie na sąd z duszą pokutującą, nie powoła się na wszystkie jej nieprawości, ale – przebaczając srogie przewinienia – zbawi ją. I dopiero, kiedy dusza zaufa dobremu i miłościwemu Pasterzowi, czcigodny Andrzej z całą szczerością przystępuje do odsłaniania duchowych ran: «Zostałem pokaleczony, poraniony! Oto strzały nieprzyjaciela przeszyły mą duszę i ciało, oto rany, wrzody i omdlenia ukazują ciosy moich dobrowolnych namiętności».

Nastrój pokutny wzmaga się. Autor razem z duszą pokutującą mówi, że to on sam jest tym człowiekiem, który bardziej od innych jest grzeszny: «Nie ma wśród ludzi nikogo, kto przewyższyłby nas w grzechu».

A skoro już jesteśmy przekonani o tej prawdzie, Autor ośmiela się ukazywać nam stopniowo coraz większe grzechy, odsłaniać wielkość naszego upadku, aby człowiek zrozumiał głębię swej nicości, swego duchowego ubóstwa: «nie ma w życiu ani grzechu, ani uczynku, ani zła, którego byśmy nie uczynili, Zbawicielu, umysłem, słowem, wolą, nagrzeszywszy pragnieniem i myślą, i uczynkami tak, jak nikt inny». Bo tylko doprowadziwszy duszę do uznania owego głębokiego duchowego ubóstwa, może teraz wprowadzać ją na drabinę ewangelicznej dobroci, przypominając pierwszą proklamację Chrystusowego kazania na górze: błogosławieni ubodzy duchem, albowiem ich jest królestwo niebieskie.

Tak oto człowiek wszedł w czynienie pokuty, odkrył przed Bogiem swój głęboko ukryty stan, sam dokonał sądu nad sobą i teraz, po wielkim duchowym wysiłku, oczekuje na zmiłowanie miłosiernego Boga: «Oszczędź, Panie, Twoje stworzenie, i jako Pasterz, odnajdź zaginione, przyprowadź zabłąkane, ochroń od wilka, uczyń mnie owcą w stadzie Twoich owiec».

Wielki Kanon Pokutny powoli dobiega końca. Jeszcze kilka strof – i trud zakończony. Czcigodny Andrzej dokonał swego rodzaju spowiedzi z całego swego życia, wprowadzając także nas, wszystkich chrześcijan, w słodycz wyznania i pokuty przed Bogiem. Na samym końcu swego dzieła wspomni jeszcze mądrego łotra: «O Miłosierny, jak wiernemu łotrowi, który poznał w tobie Boga, otwórz i dla mnie drzwi Twego sławnego królestwa».
W ten sposób Czcigodny przyrównuje się do łotra, do złoczyńcy, który w jednej chwili pokutnego nawrócenia otrzymał przebaczenie grzechów.

Święty Andrzej z Krety jawi się, jako wybitny nauczyciel i kaznodzieja pokutny. W Wielkim Kanonie Pokutnym, aby doprowadzić człowieka do ujrzenia prawdy o sobie i samooceny, wykorzystuje całe doświadczenie swego życia, wszystkie dane swego ducha, całą moc swego słowa, aby skierować człowieka ku pierwszemu i najważniejszemu wysiłkowi jego życia – ku pokucie, która jest jednym z ewangelicznych darów. Twórca Wielkiego Kanonu nie izoluje się od całej ludzkości, nie stawia siebie ponad innymi ludźmi, lecz razem z nimi zwraca się do Stworzyciela, otwiera przed nim swe serce i odsłania rany. Na tym polega wieczne, nieprzemijające znaczenie Wielkiego Kanonu Andrzeja z Krety. Być może nic z całego kościelnego piśmiennictwa tak bezpośrednio nie oddziaływuje na ludzką duszę, jak Wielki Kanon, obnażający całe zakłamanie, całe zło człowieka, a jednocześnie niosący tak wielką otuchę grzesznemu człowiekowi.

*********

Uważny uczestnik Jutrzni spostrzega, że w Kanonie znajdują się strofy skierowane do samego św. Andrzeja oraz do Marii zwanej Egipcjanką. Są to późniejsze dodatki do Kanonu. Świadczą one o wielkim znaczeniu, jakie Kościół przypisywał Kanonowi i jego twórcy, o wielkim szacunku, jaki żywi On dla świętego Autora tych strof i zwraca się także do niego, jako do świętego orędownika w niebie o pomoc w naszych doczesnych zmaganiach.
Czcigodna Maria Egipcjanka urodziła się w Aleksandrii w Egipcie. Przez długie lata prowadziła grzeszne życie. Nawraca się w czasie pielgrzymki do miejsc świętych w Jerozolimie. Po nawróceniu udaje się na pustynię i tam znowu przez długie lata modli się, płacze i pokutuje za swoje grzechy. Zmarła w roku 521. VI Sobór Powszechny polecił, aby na Jutrzni wraz z Wielkim Kanonem był czytany także życiorys czcigodnej Marii napisany przez patriarchę jerozolimskiego, św. Sofroniusza. A wszystko to po to, aby zachęcić człowieka współczesnego do podjęcia wysiłku prawdziwego nawrócenia i szczerej pokuty.

Św. Andrzej pochodził z Damaszku. W wieku ok. piętnastu lat udał się z pielgrzymką do Jerozolimy i tam wstąpił do klasztoru świętego Sawy. Swoją pobożnością, ale i bystrością umysłu zwrócił na siebie uwagę jerozolimskiego patriarchy Teodora, który wyświęcił go na lektora i subdiakona, i wziął go sobie na sekretarza. Prawdopodobnie był uczestnikiem VI Soboru Powszechnego w Konstantynopolu w 680 r. Po Soborze pozostał w Konstantynopolu, został wyświęcony na diakona, opiekował się sierocińcem i przytułkiem dla starców. Potem patriarcha Konstantynopola wyświęcił go na biskupa miasta Gortyna na Krecie, stąd jego przydomek: Andrzej z Krety. Zasłynął, jako znakomity kaznodzieja, pisarz kościelny i poeta. Swą mądrością i dobrocią przyciągał do siebie wielu, zarówno swoich wiernych jak i niewierzących. Do najbardziej znanych jego utworów należy bez wątpienia właśnie Wielki Kanon Pokutny, stanowiący do dziś część wielkopostnej liturgii w Kościołach Wschodnich tradycji bizantyjskiej.

o. Piotr J. Kuszka, osbm