lipitor ordering numbers staxyn benzac lowest price ac 2.5 over the counter generic online costco pharmacy online prices vibrox softgels torem 10 online betamil cream no prescription northwest pharmacy canada vermox otc generic drugs for tooth pain alli for sale tanderil creme inhalt drugs without prescriptions canada canadiandrugswholesale gelpin sildenafil fast 50 mg calis on line pharmacy bayer levitra online esquina is canadianmeds24h legit vendedor metformin de mx furadantin prezzo buy anacin vegas gabepentin no prescription 800 mg 1mg or 5mg finasteride for hairloss cheapest cialis in australia tetrocycline for sale no prescription shop ayurslim perfect rx tadalafil one day delivery tadalafil order cactus online uk discount erectile dysfunction drugs pharmacy express belize city cerro de la cruz cafayate topiramate 25 mg allegra d sale generic bupropion recall where to buy sildenafil with mastercard medicine online 24 discount vantin balma meijer pharmacy stemigra sildenafil citrate 100mg cheapest price on premarin range cheapest price on zovirax cheap propecia online purchase trazadone with mastercard buy ventolin on line mail order clarithromycin 500 mg walmart-pharmacy-cialis-price how can i get zocor normal goodrx online-pharmacy-overnight-shipping cipla ltd pharmaceuticals no prescription phenergan suppository viagra sex pills for women 408 swiss medical cialis viagra pill splitter bangladeshi sex medicine name buy cheap pfizer geodon buy cheap pfizer zeldox healthnet viagra fluconazole cream india vyvanse buy online cialis erfahrungen cystone non perscription diuretic online pharmacy for viagra to china buy trazodone online overnight prednisone order generic viagra fastest shipping mincorp cheapest viagra generic buy zyloprim in uk accutane before and after furosemide no prescription columbia viagra american express canada viagra best price canada meds without a percription viaga suppliers canadian pharmacy, accutane revatio rapid-tabs-instant-cialis voltaren gel without prescription rioricopharmacy alternative to nexium diclofenac non perscription eyeglasses finpecia canada buy zanaflex online in usa ordering cialis from canada cipla products price list generic viagra in america pharmacies chinese herbal viagra pills viagraporn pills to get pregnant over the counter who sells flomax oral como consigomisoprostol en guatemala singulair cheapest price retail cialis 5mg no prescription bactrim ds tablets purchase accutane australia maxifort zimax sildenafil side effects cialis 40 mg cost oracef flovent over the counter medicine like erectile dysfunction online medal l arginine viagra plus without prescription kamagra jelly ebay uk my ebay levitra trial voucher free samples of female viagra zithromax z pack for sale mastercard misoprostol pill where can i get it cytotec pills buy tamsulosin hexal 0.4 in ul viagra walmart cheaper alternative to flovent exelon energy kmart pharmacy price list buy lidocaine kamagra 100mg uk ladies viagra tablets name in india harga ketoconazole buy diabecon review canadian prednisone 10mg without script can i snort trazodone hcl 100mg tab buy cialia canada order detrol medication online pharmacy without prescription free clomid viagra from europe propanol 40 mg kmart pharmacy generic drug list celebrex cost usa what is purmycin used for paypal kamagra uk voltaren cream sildenafil tablets europe cefixime online order food generic cialis availability cialis 5mg price cvs reglan cheapest price canada where to buy prazosin need 5mg cialis online online buy viagra professional in india meilleur site de vente de viagra etodolac discontinued drugs without prescription pharmacy canadian pharmacy 24 hr no script amitriptyline without a prescription name of ayurvedic medicine for abortion canadian meds 24hr tadalafil megalis 20 buy generic allese propecia buy cialis united states buy cheap hydrochlorothiazide dosage cost of crestor without insurance canadian online drug site reviews what shop sells viagra can you buy cialis over the counter wholesale generic crestor substitute doxycycline in mexico colchicine lowest price guarantee alli free sample zyrtec canadian pharmacy provigil from canada drug store generic name erythromycin ophthalmic ointment india drugs without prescription discount cialis online liv 52 ordering syrup ciprofloxacino pensa buy kamagra what is the normal dosage for levitra 20 mg cialis cheap online antibiotics ratings singulair non perscription steroid clomid usa shippments online canadian drugs amlodipine besylate buy risperdal without prescription canadian generic cialis reviews deltacortril ent 5mg prednisolone liv 52 lowest price hb viagra sales india elimite 5 percent order imitrex online au buying etodolac buy strattera online buy seroquil legally hydrocodone acetaminophen 5-500 esomeprazole magnesium non prescription elocon cream without prescription canadarx mall can i buy silendifil citrate at boots cytotec ordering guide leukeran 2mg how to use viagra recreationally suhagra=100 viagra noprescription mobic levitra 10 mg prezzo tadalafil worldwide how can i get minocin shop tinidazole giardia buy zovirax ointment cheap fluoxetine sales doxazosin cheapest price precose non perscription tablets order beconase online us the face shop gold ginseng banana muffin recipe prilosec australia best price for crestor 5mg 252 ed drugs online suppliers 200 mg viagra alli buy online uk best online pharmacy no script online pharmacy no prescription vicodin canadian pharmacy xenical priceline buy xenical online loss pills plavix and crestor low price for sale black market viagra in canada buy saw palmetto holland and barrett pharmacy online cefalosporin radio ad viagra for healthy males viagra best suppliers how can i get propranolol public speaking cytotec where to buy shelf life teva 3109 metmorfin original viagra for sale prescription for zyban ventolin inhalers uk buy viagra in sa online buy phenergan codeine cough syrup cialis le moin cher clonidine 0.2 to buy no prescription quand avoir les rapport sous clomid cheap gas in edison nj priligy dapoxetine usa canadian pharmacy azulfidine dosage how can i get advair my cialis generika billig cheapest cialis 5mg lotto 46 24 hour shipping viagra orlistat paypal buy la india finasteride 1mg healthy-man-viagra-reviews buy cialis 100mg online meloxicam 15 mg street price buying viagra in hong kong zithromax buying viagra in northern ireland viagra for cheap prices minocin next day delivery times canadian viagra quickest shipping black 200mg viagra pills what is better than viagra kamagra oral jelly online generic leitra how good nolvadex bodybuilding side effects xenical cena gabapentin 800 mg street value cialis pagamento paypal zenegra cheapest sildenafil m??s barato sildenafil 25 mg online bestellen buy actors online full episodes low cost ed meds ciprofloxacino para que es cheaper rx4u codeine syrup uk tantra jelly on line drug co. in australia why silagra is used cheap nizagra buy meds online no prescription lisinopril 5mg viapro online viagra pharmacy paypal buy viagra online united states sex medicine in hindi penispictures purchasing viagra in mexico benicar hct generic vermox pills online purchase cyprofloxacin sales chemistry surf zoloft and weight loss xanex money pak viagra cheap prices tadalafil 20mg kaufen canadian pharmacy rogaine nz cialis profesional india over the counter topamax contact 500mg on line pharmacy's where to buy aldactone domperidone overnight delivery levitra preise clomid without prescriptions augmentin 875 mg tablet online nonprescription tegretol in usa acheter misotrol online drugstore free shipping lavetra generic all needed pills bactrim tablete accutane without insurance 4xonline pharmacy amoxicillin 500 mg canadian pharmacy voltaren next day delivery xend compare brand levitra viagra 800mg reviews sildenafil generico prezzo in farmacia female cialis generico articulo 16 5mg cialis online canada online pharmacy no prescription haldol how can i get finast pay nizagara tablets medicine usa is anything work better than acyclovir online pharmacy cheap retin a cialis kaufen deutschland alli for sale in canada aurochem india buy cialsis sex pill guru order online rumalaya online cheap india cheap viagra on linbe online pharmacy sleep medication angela ginseng for women articulo 197 alli refill pack prenisone drug store where can i purchase amoxil viagra 100mg 4 film tablet buy olanzapine legitimate canadian pharmacies viagra per nachnahme wellbutrin pay with paypal buy tadalafil 20mg price cytotec over the counter drug buy dog medication from india grafazol prednisone for sale in mexico cialis soft tabs review cialis g?nstig kaufen accutane online pharmacy canada trusted tablets online buy online tadalafil pharmacy from uk canadian drug companies lexapro coupon 2012 babes walmart 10 dollar list medshop24net inflason prednisone cialis professional tadalafil cheap lamisil tablets discount finasteride buy compazine suppositories fluoxetine usa clomid can u bue it? mambo 36 salep acyclovir cheap finasteride 5mg euro med cialis generic order domperidone without a script cyprofloxacin sales canada nizagara viagras en ligne no prescription zocor purchase medrol dose packs where to buy cialis in houston sildenafil 50 mgs on sale in canada betamethasone valerate cream bp wholesale generic sarafem brand acheter cialis avec paypal cialis 5 mg review viagra online apotheke accutane from india actavis promethazine codeine mercury drug products cloridrato de ciprofloxacino keftab online cheap kurti wo kann ich kamagra oral jelly kaufen where can i purchase skelaxin uses buy levothyroxine online diarex cheapest price where albuterol nebulizer frequency cyprus viagra rhine inc. products generic online pharmacies sale floxin diclofenaco sodico 50 mg brand name cialis overnight wholesale generic avapro look like cialis 30 day trial combivent inhaler order on line no rx paxil overnight cialis express 1-3 days shipping buy tamoxifen for men synulox usa where can i purchase lincocin produced the purple pharmacy web site dulcolax sale canada accutane paypal medi meds pharmacy free 30 day trial viagra order decadron on line cmp sildenafil 150 mg cold md rapid tabs buy flomax without a perschiption generic cialis 5mg canada medicine shop where buy levothroid cipla generic product price list is cialis cheaper at costco dipyridamole over the counter australia estrace 2mg radio ad viagra for healthy males can you buy viagra in tenerife generic cialis rx online cozaar buy online hcl womans viagra northwest canadian pharmacy 889192 where to buy cefixime you thyroxine sodium tablets for sale 7 sec pill farmacias online sin receta nootropil cheapest price pakistan buying xanax online legally lopid next day delivery time decadron injection orlistat mail order viagra 100 mg best price ceiles one a day pills ponstel over the counter usa keppra price in france buy tinidazole for veterinary use viagra pills legal sites risperdal over the counter can get canada pharmacy azulfidine online canadian pharmacy clozaril registry female viagra in london extra super levitra abc online pharmacy canada aciclovir over the counter how to get accutane canadian pharmacy aspvor antorvastatin 10 mg medicine buy viagra online paying with an echeck buy effexor xr online no prescription buy provigil with paypal kijiji viagra popular pills online best viagra online pharmacy cheap norvasc diclofenac sodium alcohol plavix price how much does generic lexapro cost fluconazole and alcohol low cost nimotop canadian pills sleep online viagra online canadian pharmacy vipps viagra advertised on sirius buying viagra in usa canadian pharmacy shop item generic cialis buy retino a for sale caverta by paypal the cheapest price for cialis 20mil generic cialis thailand brand viagra 100mg vs generic viagara buy fluoxetine hcl xenical 20mg online buy viagra ae wholesale generic coumadin classification buy medication online buy viagra online canada only rhine inc india complaints viagra plus for sale discount xenical usa no presciption discount fml forte gotas cheapest price on rosuvastatin dosage shop rental leeds can i take two 5mg cialis super viagra deutsch ow do i get viagra schmidts city gym rizatriptan cheap where to buy roche accutane buy celexa online rx pet meds no rx required overnight prednisone no rx cheapest place to buy alli diet pills where to buy suhagra online paxel atorvastatin buy india
Створено: Понеділок, 06 вересня 2010, 12:56
Cerkiew greckokatolicka pod wezwaniem Św. Krzyża w Węgorzewie

010 Dnia 1.10.1880 r. z inicjatywy hrabiny von Lehndorf, żony hrabiego Karola Lehndorfa ze Sztynortu, powstał zalążek przyszłych Zakładów Dobroczynnych „Bethesda”, największej instytucji charytatywno-opiekuńczej w Prusach Wschodnich. W 1881 r. hrabina von Lehndorf mianowała ówczesnego pastora w Lötzen (Giżycko) Hermana Brauna kierownikiem „Bethesdy”. Dzięki licznym inicjatywom i ogromnej sile działania udało się Braunowi rozbudować zakłady i doprowadzić do tego, że stały się one odrębną częścią miasta. W 1911 r. oddana została do użytku plebania, a w 1912 r. powstała oddzielna parafia Bethesda z małym kościółkiem dla jej mieszkańców. Pierwszym proboszczem był Erich Braun. Z funduszy zebranych podczas referatów wygłaszanych przez pastora oraz dzięki rozprowadzaniu zdjęć ośrodka zakupiono w 1913 roku organy, a w 1921 dwa dzwony. Organistą była żona pastora. Ze względu na ciągłe zwiększanie się liczby wiernych kościół stał się zbyt mały. Organy wciąż odsuwane pod ścianę traciły brzmienie. Zaistniała potrzeba budowy większego kościoła.

Kamień węgielny pod budowę nowego kościoła wmurowano 2.10.1930 r. Budowę kościoła p.w. Św. Krzyża  ukończono dnia 2.10.1933 r. Proboszczem był Erich Braun. Kościół wybudowano w stylu neogotyckim. Architektem był Just ze Słupska. Skromne i proste linie to typowe cechy kościoła ewangelickiego. Głównym materiałem budowlanym była cegła klinkierowa.

Wysoką wieżę przyozdabia dziesięciometrowy podświetlony krzyż, który ściąga w górę wzrok zwiedzających. Na wieży znajdują się dwa dzwony z 1921 r. przeniesione z poprzedniego kościoła. Metalowe zdobienia drzwi wejściowych wykonane zostały w kuźni Bethesdy. W przedsionku znajduje się rzeźbiona w drewnie tablica również wykonana w warsztatach Bethesdy z napisem: „Das Gebet der Elenden dringt durch die Wolken Sir 35,21”, czyli „Modlitwa pokornego przeniknie obłoki” (za Biblią Tysiąclecia). Niemieckie słowo der Elende (w liczbie mnogiej die Elenden) oznacza nieszczęśnika, nędzarza. Podopiecznymi ośrodka Bethesda byli właśnie ludzie doświadczeni przez los – kalecy i ubodzy. Wybór cytatu nie był więc przypadkowy.

W warsztatach wyrzeźbiono także płaskorzeźby zdobiące ołtarz (zboże i winogrona) i nieistniejącą już ambonę, według projektu Richarda Suchodolskiego. Są one dziełem rąk pensjonariuszy Bethesdy. W prezbiterium kościoła znajduje się rzeźba ukrzyżowanego Chrystusa o wysokości około 4 metrów. Miejscem wykonania krzyża była miejscowość Unterammergau w Bawarii, a wykonawcą rzeźbiarz Dominik Schwab. Leżąca na tym samym wzgórzu miejscowość Oberammergau słynie z  odbywających się tam od 1634 roku  widowisk pasyjnych. Kultywowanie męki Pańskiej było więc odpowiednim klimatem pracy nad rzeźbą.

Oszklenie kościoła powstało w latach 1930-33, obejmuje imponujący, wykonany w duchu modernizmu zespół witraży złożony z ośmiu okien z postaciami ewangelistów (dwa pierwsze okna od prezbiterium) i Apostołów ( sześć okien w korpusie nawowym). Witraże powstały w pracowni Otto Petersa z Paderborn w Nadrenii. Jest to jeden z najbardziej znanych niemieckich warsztatów witrażowych istniejących do dziś, a prowadzony przez cztery pokolenia wykształconych w tym kierunku witrażystów. W świątyni znajduje się wsparta na 4 kolumnach empora (chór) mająca na celu powiększenie powierzchni. Nad nią jest druga empora o znacznie mniejszych rozmiarach.

Obiekt w swojej historii służył różnym wyznaniom. I tak do II wojny światowej gospodarzami byli ewangelicy. Po II wojnie światowej kościół Św. Krzyża był kościołem garnizonowym Wojska Polskiego. Konsystorz kościoła ewangelicko-augsburskiego dnia  19 kwietnia 1949 r. zwrócił się do Starostwa w Węgorzewie o zwrot kościołów: Św. Apostołów Piotra i Pawła i Św. Krzyża. Zwrócono ewangelikom drugi z wymienonych.

W 1983 r. świątynia została wydzierżawiona grekokatolikom. W owym czasie pastorem w Węgorzewie był ks. Janusz Jagucki, późniejszy biskup i zwierzchnik Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Polsce. Wierni wyznania ewangelickiego do dnia dzisiejszego odprawiają swoje nabożeństwa w kaplicy znajdującej się w podziemnej części kościoła. Dnia 4.06.1998 r. aktem notarialnym Nr 2763/98 świątynia stała się własnością grekokatolików. Ostatnia rata spłaty należności za nią  przypada na 2018r.

Ze względu na bezpieczeństwo wiernych cerkiew wymagała wielu prac remontowych. Wewnątrz świątyni w 1988 roku wykonano dodatkowe wzmocnienia belkowe podtrzymujące strop, co zmieniło nieco jego pierwotny wygląd.

Z początkiem lat 90-tych podjęto starania mające na celu dostosowanie cerkwi do wymagań tradycji Kościoła Wschodniego. I tak w latach 1994-1995 powstał ikonostas. Zaprojektował go inż. Jacek Mermon z Przemyśla, autorami ikon są państwo Gowik z Warszawy, a konstrukcję drewniąna wykonał parafianin Jan Oryńczak.

W dniach 12-13.08.2005 roku parafia uroczyście obchodziła jubileusz 40-lecia, który uświetnił swoją obecnością J.E. Ks. Abp Jan Martyniak. W ramach tych uroczystości dnia 13.11.2005 r. z udziałem kapłanów wyznań: ewangelicko-augsburskiego, rzymskokatolickiego i grekokatolickiego, w przedsionku cerkwi został poświęcony krzyż upamiętniający pastora Brauna – inicjatora budowy świątyni. Krzyż odnaleziono na starym cmentarzu w Węgorzewie. Pochodzi on z nieistniejącego już nagrobka pastora i jego małżonki.

W roku 2006 nawiązano kontakt  z  prof. Romanem Wasyłykiem, rektorem  Akademii Sztuk Pięknych we Lwowie, w następstwie czego w 2007 roku powstały dwie ikony: Zmartwychwstania Pańskiego i Podwyższenia Św. Krzyża. Autorami tych ikon byli absolwenci Akademii.   W latach 2008 – 2009 powstały kolejne ikony: Św. Rodziny, Św. Grzegorza Teologa, Św. Jana Chryzostoma, Św. Proroka Eliasza, Św. Mikołaja Cudotwórcy, Św. Włodzimierza i Olgi, Św. Borysa i Hliba i Św. Bazylego Wielkiego.  Ich autorami są absolwenci lwowskiej akademii – Wasyl Sywak i Taras Łesiw. Ikony poświęcił miejscowy proboszcz o. Dymitr Harasym na Wielkanoc, 19.04.2009 roku.

W roku 2009 zostały zakupione we Lwowie dwa żyrandole i 14 kinkietów, które nadały wschodni wygląd i rozświetliły wnętrze świątyni.

W 2010 roku w bocznych pomieszczeniach cerkwi otwarto kaplicę pogrzebową. Zostały w niej umieszczone drewniane elementy z ołtarza pierwszego, nieistniejącego już kościółka  i rozebranej ambony z obecnej świątyni, stanowiące wartość historyczną. Poświęcenia kaplicy w obecnopści Biskupa-Seniora Janusza Jaguckiego i jego małżonki dokonał Prowincjał Bazylianów w Polsce o. Igor Harasim OSBM  dnia 14.08.2010 r., w dzień parafialnego święta.


  1. Angerburg - von A bis Z, Bernd Braumüller, Rotenburg 2002, strony 104, 342, 723
  2. Der Kreis Angerburg, Erich Pfeiffer, Rotenburg 1973, strona 338
  3. „Angerburger Heimatbrief”, zeszyt 74/1976 strony 10 i 13, zeszyt 73/1975 strony 3-5, zeszyt 69/1973 strona 7

Powyższe pozycje pochodzą z prywatnych zbiorów pana Ryszarda Karuzo z Węgorzewa.

  1. Jerozolimska „sadzawka” pastora Brauna w Węgorzewie, dr Adam Jankiewicz
  2. strony internetowe Muzeum M. Kopernika we Fromborku i Miejsko-Gminnej Biblioteki Publicznej w Węgorzewie.
  3. encyklopedia internetowa Wikipedia, hasła Oberammergau, Unterammergau oraz Oberammergauer Passionspiele